اخبار داغاقتصادی

حق ‌السعی در حقوق کارگران چیست؟ + تفاوت اجرت ‌المثل با حق ‌السعی

در این مطلب از کولاک نیوز، توضیحاتی درباره حق ‌السعی در حقوق کارگران و تفاوت اجرت ‌المثل با حق ‌السعی خواهیم داشت! با ما همراه باشید. یکی از مزایای دریغ شده از کارگران، بحثِ حق ‌السعی است که در قانون کار پیش ‌بینی شده است؛ با تغییر بافتار روابط کار و تبدیل بیش از هفتاد درصد کارگران به کارگران قرارداد موقت، حق ‌السعی که معنا و گستره ‌ای بس فراتر از دستمزد دریافتی کارگران دارد، از میان برداشته شده است و کل دریافتی ماهانه کارگران به همان حداقل مزد ماهانه و یا در بهترین حالت، مزد به اضافه‌ی مزایای مزدی حداقلی تقلیل یافته است!

فصل سوم قانون کار، به شرایط کار اختصاص دارد؛ در اولین ماده از این فصل، حق ‌السعی از منظر قانون تعریف شده است. ماده ۳۴ قانون کار می ‌گوید:

کلیه دریافت ‌های قانونی که کارگر به اعتبار قرارداد کار اعم از مزد یا حقوق، کمک عایله‌ مندی، هزینه‌ های مسکن، خواربار، ایاب و ذهاب، مزایای غیرنقدی، پاداش افزایش تولید، سود سالانه و نظایر آن ‌ها دریافت می ‌نماید را حق ‌السعی می‌نامند.

بنابراین حق ‌السعی گفتمانی است که براساس قرارداد کار کارگر شکل می‌ گیرد و بسی فراتر از دستمزد دریافتی است. در واقع نوع قرارداد کار است که تعیین می ‌کند دریافتی کارگر شامل چه مولفه‌ هایی است و باید چه میزان پرداخت نقدی یا غیرنقدی به صورت ماهانه به کارگر صورت بگیرد.

حق ‌السعی یا همان حق العمل نافذ بر روابط میان کارگر و کارفرما است که طبق قانون کار این مسائل پیش بینی شده اند و همه ی شمول آن در قرارداد میان کارگر و کارفرما مشخص است.

در تعریف حق ‌السعی می ‌بینیم مولفه‌ های بسیاری از جمله مزایای غیرنقدی، پاداش افزایش تولید، سود سالانه و نظایر آن، می‌ تواند به اعتبار قرارداد کار به صورت ماهانه به کارگر پرداخت شود. در واقع اگر حق حاکمیت اراده کارگر در عقد قرارداد کار به رسمیت شناخته شود، کارگر می‌تواند زمان عقد قرارداد از کارفرما بخواهد که در متن قرارداد تنظیمی، مواردی مانند هزینه ایاب و ذهاب، پاداش تولید یا بخشی از سود سالانه را به او اختصاص دهد؛ این مزایا تا حدود زیادی نیز به عرف کارگاه‌ها وابسته هستند و در صورتی ‌که کارگران شاغل در یک کارگاه، قدرت چانه ‌زنی قابل توجهی داشته باشند، می‌توانند مزایای این چنینی را در کارگاه، تبدیل به یک عرفِ جاافتاده کنند.

کارگران مدت ها است که مجبورند به حداقل دستمزد مصوب شورایعالی کار تن بدهند؛ اگر کارفرمایان سودجو می ‌توانستند از زیر بار پرداخت همین حداقل هم فرار کنند، حتما این کار را می ‌کردند کما اینکه همین حالا هم در بسیاری از کارگاه ‌های کوچک، مزایای مزدی قانونی مانند حق مسکن، حق اولاد و حق سنوات به کارگران پرداخت نمی ‌شود.

در دهه ‌های شصت و هفتاد، هنوز اثری از آثار حقوق شغلی برای کارگران متخصص و با مهارت وجود داشت اما به تدریج با بازنشست شدن آخرین گروه از کارگران رسمی، حقوق شغلی برای کارگران متخصص به تاریخ پیوست و فراموش شد؛ از آن پس کارگران نه امیدی به تحرک طبقاتی در کارگاه دارند و نه چشم ‌انداز روشنی برای آینده می ‌بینند و درنهایت اگر آخر هر فصل اخراج نشوند، باید سالهای پیاپی با مزد ساده بسازند و آرزوی حق ‌السعی را به فراموشی بسپارند.

تفاوت اجرت ‌المثل با حق ‌السعی در چیست؟

حق‌السعی یا همان حق العمل نافذ بر روابط میان کارگر و کارفرما است که طبق قانون کار این مسائل پیش بینی شده اند و همه ی شمول آن در قرارداد میان کارگر و کارفرما مشخص است. بر اساس ماده ۳۴ قانون کار کلیه دریافتی های قانونی یک کارگر به اعتبار قرارداد کاری خود مشمول است از مزد یا حقوق، هزینه‌های مسکن و نظایر آن‌ ها را شامل می‌شود. اما اجرت‌المثل را باید به عوض استفاده یا بهره برداری و تصرف از مال یا عمل دیگری بدون وجود قرارداد یا پیش بینی وجود یا پیدایش مالی یا عملی در عقدی برای جبران در نفع آن شخص که مبادرت در آن کرده است آن هم بدون وجود قصدی بر تبرع در انجام آن ها تعریف کرد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا