چه هنگام نخستین کلید ساخته شد؟

مجله اینترنتی کولاک : ابزاری که برای گشودن قفل به‌ کار می‌ رود، کلید نام دارد. مصریان باستان، نخستین مردمی بودند که برای باز کردن در، از نوعی کلید استفاده می کردند! آن ها کلید یا کلونی داشتند، و آن عبارت بود از زبانه ای چوبی که در شکافی جا می گرفت. چند میخ یا خار چوبی به نام انگشتی، در سوراخ های روی زبانه می افتادند. زبانه، تا وقتی انگشتی ها به کمک یک کلید بالا کشیده نمی شدند، محکم بود و تکان نمی خورد.

این نخستین نمونه ی کلید، هیچ شباهتی به کلیدهای امروزی نداشت! شکل ظاهری آن ها بیشتر به یک مسواک غول آسا شباهت داشت که روی یک سر آن به جای فرچه، چند میخ چوبی کوبیده شده بود، وقتی این کلید را در شکاف می انداختند، میخ های چوبی در زیر انگشتی ها قرار می گرفتند. با بلند کردن کلید، انگشتی ها با فشار از زبانه خارج می شدند و زبانه به راحتی به عقب کشیده می شد.

کلید مصری را فقط در آن سوی در که زبانه داشت، می شد به کار گرفت. یونانی ها راهی پیدا کردند و توانستند زبانه را از پشت یا سوی دیگر در نیز به عقب بکشند! آن ها کلید خود را در سوراخی که بالای زبانه بر روی در ایجاد می شد، فرو می بردند تا آن که نوک کلید با بریدگی ایجاد شده در طرف داخل زبانه تماس پیدا می کرد. کلید یونانی مانند یک میله ی خمیده بود و شکل و اندازه ی آن بیشتر به داس شباهت داشت! طول بعضی از این کلیدها حتی به یک متر نیز می رسید! و صاحب کلید در هنگام حمل، آن را بر روی شانه ی خود می گذاشت!

بعدها، رومیان روزگار باستان، ماهرترین کلیدسازان جهان باستان شدند. آن ها اصلاحات بزرگی در ساختمان کلید به عمل آوردند. برای مثال میخ های چوبی انتهای کلیدهای رومی به شکل های بسیار گوناگون بریده می شد. بدین ترتیب، هر دزدی، چنانچه می خواست دری را بی سر و صدا باز کند، از آن پس، مجبور بود کلیدی بسازد که میخ های چوبی آن در جای درست قرار گرفته باشد، طول و شکل آن نیز درست باشد.

رومی ها یک قفل کوچک نیز ساختند که قابل حمل از نقطه ای به نقطه ی دیگر بود! ما این گونه قفل ها را “قفل آویخته” نیز می گوییم. کلیدهای کوچک مخصوص قفل آویخته را غالبا به شکل حلقه ی انگشتری می ساختند تا صاحب آن بتواند آن را به انگشت خود بزند!